Đây là việc làm vì thương, nên rất khó nói lại. Nhưng nó chuyển toàn bộ rủi ro sang một người không hề được ai khám.
Vì sao không nên cho người khác thuốc của mình
- Mình không biết họ có dị ứng gì
- Không biết họ đang dùng thuốc gì
- Không biết họ có bệnh nền nào
- Không biết bệnh của họ có phải do vi khuẩn không
- Mục cuối là điều quyết định nhất
Và bốn thứ đó đều quyết định thuốc có an toàn cho họ hay không.
Rủi ro lớn nhất là gì
- Phản ứng dị ứng ở người chưa từng dùng loại đó
- Nó có thể xảy ra nhanh
- Và có thể nặng
- Lúc đó không có ai theo dõi
- Mục cuối là chỗ khác hẳn với uống theo đơn
Và người cho thuốc thường không có mặt lúc phản ứng xảy ra.
Cho trẻ con thì sao
- Tuyệt đối không
- Thuốc của người lớn không chia nhỏ ra cho trẻ được
- Triệu chứng ở trẻ cần được khám để tìm nguyên nhân
- Trẻ càng nhỏ thì rủi ro càng lớn
- Mục đầu không có ngoại lệ
Và bẻ đôi viên thuốc người lớn không phải là cách tính liều cho trẻ.
Từ chối thế nào cho khỏi mất lòng
- Nói rằng thuốc này bác sĩ kê riêng cho mình
- Nên không đưa cho ai được
- Rồi đề nghị đưa họ đi khám
- Hoặc ra hỏi dược sĩ cùng nhau
- Mục thứ ba là cách giữ được thiện ý
Và đề nghị đi cùng thì lời từ chối không còn là lời từ chối nữa.
Về chuyện người nhận cũng ngại nói
- Người nhận thường ngại từ chối
- Họ nhận rồi cất đi không uống
- Hoặc uống vì cả nể
- Cả hai đều không tốt
- Mục thứ ba là trường hợp nguy hiểm
Và uống vì cả nể là tình huống người ta ít khi kể lại.
Về chuyện chia thuốc trong nhà
- Trong nhà thì càng dễ chia cho nhau
- Cùng nhà không có nghĩa cùng tình trạng
- Người lớn tuổi và trẻ nhỏ càng khác
- Đặt quy tắc chung cho cả nhà
- Mục cuối là cách dễ nhất
Và quy tắc chung thì không ai phải là người duy nhất từ chối.
Về chuyện cho ở nơi làm việc
- Đồng nghiệp ốm thì hay được cho thuốc
- Không ai biết tiền sử của nhau
- Đề nghị họ đi khám thay vì đưa thuốc
- Hoặc chỉ cho chỗ khám gần đó
- Mục thứ ba là cách giúp thật
Và chỉ đường tới nơi khám là giúp được nhiều hơn đưa một vỉ thuốc.
Về chuyện gửi thuốc đi xa
- Có người gửi thuốc cho người thân ở xa
- Càng xa thì càng không theo dõi được
- Và càng không biết họ đang thế nào
- Gọi hỏi rồi khuyên họ đi khám
- Mục thứ hai là rủi ro chính
Và một cuộc gọi hỏi thăm giúp được nhiều hơn một gói thuốc gửi đi.
Về chuyện cho thuốc đã mở hộp
- Thuốc đã mở thì không còn nguyên nhãn và hạn
- Người nhận không biết đó là loại gì
- Không biết bảo quản đã đúng chưa
- Rủi ro cộng thêm ngoài rủi ro vốn có
- Mục thứ hai là điều nguy hiểm nhất
Và uống một viên không rõ tên là chuyện không nên xảy ra với ai.
Về chuyện mình là người được cho
- Cảm ơn rồi không nhận
- Hoặc nhận rồi mang đi bỏ đúng cách
- Không cất vào tủ thuốc nhà mình
- Nói rõ là mình sẽ đi khám
- Mục thứ ba là điều hay bị bỏ qua
Và cất vào tủ là cách thuốc thừa của người khác thành thuốc thừa của mình.
Về chuyện nói lại mà vẫn giữ được tình cảm
- Ghi nhận rằng họ lo cho mình
- Không nói về kháng thuốc
- Chỉ nói là mình muốn đi khám cho chắc
- Rủ họ đi cùng nếu tiện
- Mục thứ hai là điều nên bỏ qua trong lúc đó
Và giữa lúc ai đó đang lo thì một bài giảng là thứ ít hiệu quả nhất.
Ba câu trước khi uống kháng sinh
- Đây có đúng là kháng sinh không
- Ai kê nó cho tôi, cho đúng lần ốm này
- Uống tới khi nào thì dừng
- Bài này thêm: viên này có phải kê cho tôi không
Câu cuối là điểm riêng, và nó là cách hỏi lại câu thứ hai bằng một chữ khác.
Kháng sinh không diệt được vi rút
- Kháng sinh tác động lên vi khuẩn, không lên vi rút
- Cho thuốc là chuyển rủi ro sang người chưa được ai khám
- Tuyệt đối không cho trẻ con dùng thuốc của người lớn
- Nhận rồi thì mang đi bỏ, đừng cất vào tủ thuốc nhà mình
- Mục thứ ba không có ngoại lệ nào
Hai mục cuối là hai phía của cùng một việc, và cả hai đều cần được nói ra.
Gọi bác sĩ ngay
- Khó thở hoặc đau ngực
- Sốt cao không hạ, hoặc sốt trở lại sau khi đã đỡ
- Lú lẫn hoặc rất lừ đừ
- Phát ban, sưng môi mặt hoặc khó thở sau khi uống thuốc
- Tiêu chảy nhiều hoặc phân có máu trong và sau đợt kháng sinh
Dấu hiệu thứ tư là điều hay xảy ra nhất khi uống thuốc người khác đưa cho.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao không nên cho người khác thuốc của mình?
Vì mình không biết họ có dị ứng gì, đang dùng thuốc gì, có bệnh nền nào, và bệnh của họ có phải do vi khuẩn không. Bốn thứ đó đều quyết định thuốc có an toàn hay không.
Rủi ro lớn nhất là gì?
Phản ứng dị ứng ở người chưa từng dùng loại đó. Nó có thể xảy ra nhanh và nặng, và lúc đó không có ai theo dõi.
Cho trẻ con thì sao?
Tuyệt đối không. Thuốc của người lớn không chia nhỏ ra cho trẻ được, và triệu chứng ở trẻ cần được khám để tìm nguyên nhân.
Từ chối thế nào cho khỏi mất lòng?
Nói rằng thuốc này bác sĩ kê riêng cho mình nên không đưa cho ai được, rồi đề nghị đưa họ đi khám hoặc ra hỏi dược sĩ cùng.